Πολιτογράφηση αλλογενών και ομογενών

Κατηγορίες, προϋποθέσεις και δικαιολογητικά

Η πολιτογράφηση στην Ελλάδα δεν ακολουθεί ενιαία διαδικασία για όλους τους ενδιαφερομένους. Το πρώτο και ουσιώδες ζήτημα είναι να αποσαφηνιστεί σε ποια κατηγορία υπάγεται ο ενδιαφερόμενος, δηλαδή αν πρόκειται για αλλογενή αλλοδαπό, ομογενή μόνιμο κάτοικο Ελλάδας, ομογενή που διαμένει στο εξωτερικό ή ομογενή από χώρα της τέως ΕΣΣΔ. Η ορθή υπαγωγή είναι καθοριστικής σημασίας, διότι από αυτήν εξαρτώνται οι ουσιαστικές προϋποθέσεις, τα απαιτούμενα δικαιολογητικά και, συνολικά, η σωστή προετοιμασία του φακέλου.

Αλλογενείς αλλοδαποί

Για τους αλλογενείς αλλοδαπούς, βασικό στοιχείο αποτελεί η νόμιμη και μόνιμη διαμονή στην Ελλάδα για το απαιτούμενο χρονικό διάστημα. Ο γενικός κανόνας είναι επτά συνεχόμενα έτη, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις αρκούν τρία έτη ή απαιτούνται δώδεκα έτη, αναλόγως της ειδικότερης κατηγορίας στην οποία εντάσσεται ο αιτών. Συνήθως απαιτείται και το Πιστοποιητικό Επάρκειας Γνώσεων για την Πολιτογράφηση (ΠΕΓΠ), εκτός αν συντρέχει νόμιμη περίπτωση απαλλαγής.

Στον φάκελο περιλαμβάνονται κατά κανόνα διαβατήριο, ισχύων τίτλος διαμονής, πιστοποιητικό γέννησης και, όπου απαιτείται, πιστοποιητικό γάμου και πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης. Ιδιαίτερη σημασία έχουν και τα φορολογικά στοιχεία, καθώς μπορεί να ζητηθούν εκκαθαριστικά των τελευταίων 3, 7 ή 12 φορολογικών ετών, ανάλογα με την κατηγορία. Επιπλέον, συχνά απαιτούνται ΑΜΚΑ και στοιχεία που αποδεικνύουν την οικονομική και κοινωνική ένταξη του ενδιαφερομένου στην Ελλάδα. Το βασικό παράβολο για την αρχική αίτηση ανέρχεται σε 550 ευρώ.

Ομογενείς μόνιμοι κάτοικοι Ελλάδας

Για τους ομογενείς που ζουν μόνιμα στην Ελλάδα, το πρώτο κρίσιμο ερώτημα είναι αν ο ενδιαφερόμενος είναι κάτοχος Ειδικού Δελτίου Ταυτότητας Ομογενούς (ΕΔΤΟ) ή όχι. Αν είναι κάτοχος ΕΔΤΟ, υπάγεται στο ειδικό πλαίσιο του άρθρου 23 του ν. 3838/2010. Αν δεν είναι κάτοχος ΕΔΤΟ, η περίπτωσή του εξετάζεται με βάση το άρθρο 7 παρ. 8 του Κώδικα Ελληνικής Ιθαγένειας, υπό την προϋπόθεση ότι μπορεί να αποδείξει την ελληνική καταγωγή του και τη νόμιμη, μόνιμη εγκατάστασή του στην Ελλάδα.

Στην κατηγορία αυτή, το βάρος δεν δίδεται τόσο στη συμπλήρωση συγκεκριμένων ετών διαμονής, όσο στην ομογενειακή ιδιότητα, στη νόμιμη παραμονή και στη μόνιμη κατοικία στη χώρα. Συνήθη δικαιολογητικά είναι το διαβατήριο ή άλλο αποδεικτικό ταυτοπροσωπίας, το ΕΔΤΟ ή άλλος ισχύων τίτλος διαμονής, το πιστοποιητικό γέννησης και αποδεικτικό κατοικίας, όπως λογαριασμός ΔΕΚΟ, μισθωτήριο συμβόλαιο ή εκκαθαριστικό σημείωμα. Το παράβολο στην περίπτωση αυτή ανέρχεται σε 100 ευρώ.

Ομογενείς που διαμένουν στο εξωτερικό

Ξεχωριστή κατηγορία αποτελούν οι ομογενείς που κατοικούν μόνιμα στο εξωτερικό. Στην περίπτωση αυτή δεν εξετάζονται τα έτη νόμιμης διαμονής στην Ελλάδα, όπως συμβαίνει με τους αλλογενείς αλλοδαπούς. Κρίσιμα στοιχεία είναι να πρόκειται για ενήλικο αλλοδαπό με αποδεδειγμένη ελληνική καταγωγή, να διαπιστώνεται στο πρόσωπό του η ύπαρξη ελληνικής εθνικής συνείδησης και να αποδεικνύεται ότι κατοικεί στην περιφέρεια της αρμόδιας προξενικής αρχής, ενώπιον της οποίας θα υποβληθεί η αίτηση.

Παράλληλα, εξετάζεται αν συντρέχουν οι γενικές προϋποθέσεις που σχετίζονται με τη μη τέλεση αξιόποινων πράξεων και με τη μη ύπαρξη λόγων δημόσιας τάξης ή ασφάλειας. Με άλλα λόγια, στην κατηγορία αυτή, όπως και σε κάθε άλλη περίπτωση πολιτογράφησης, δεν αρκεί μόνον η επίκληση ελληνικής καταγωγής, αλλά απαιτείται να προκύπτει συνολικά ότι ο ενδιαφερόμενος πληροί τις ουσιαστικές προϋποθέσεις για την κτήση της ελληνικής ιθαγένειας.

Η διαδικασία διεκπεραιώνεται μέσω του αρμόδιου Προξενείου. Η προξενική αρχή δεν περιορίζεται στον τυπικό έλεγχο των εγγράφων, αλλά εξετάζει και αν αποδεικνύεται πράγματι η ομογενειακή ιδιότητα και η ελληνική εθνική συνείδηση. Συνήθως ζητούνται δήλωση πολιτογράφησης, διαβατήριο, πιστοποιητικό γέννησης, ποινικό μητρώο, αποδεικτικά ελληνικής καταγωγής και, όπου απαιτείται, πιστοποιητικά γάμου ή τέκνων. Το κόστος περιλαμβάνει παράβολο 100 ευρώ και προξενικά τέλη 30 ευρώ.

Ομογενείς από χώρες της τέως ΕΣΣΔ

Ιδιαίτερη κατηγορία αποτελούν οι ομογενείς από χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης. Στην περίπτωση αυτή δεν εφαρμόζεται το κλασικό πλαίσιο των 3, 7 ή 12 ετών. Βασική προϋπόθεση είναι ο ενδιαφερόμενος να είναι ομογενής, υπήκοος χώρας της τέως ΕΣΣΔ, να έχει εισέλθει νομίμως στην Ελλάδα πριν από την 31η.5.2019 και να κατοικεί μόνιμα στη χώρα.

Στον φάκελο ζητούνται συνήθως διαβατήριο, πιστοποιητικό γέννησης, αποδεικτικά ελληνικής καταγωγής, ποινικό μητρώο, έγγραφα νόμιμης εισόδου και ισχύων τίτλος διαμονής. Με άλλα λόγια, η διοίκηση επιδιώκει να διαπιστώσει όχι μόνο ότι ο ενδιαφερόμενος διαμένει νομίμως στην Ελλάδα, αλλά και ότι μπορεί να θεμελιώσει επαρκώς την ομογενειακή του ιδιότητα. Το παράβολο και στην κατηγορία αυτή ανέρχεται σε 100 ευρώ.

Συμπέρασμα

Το σημαντικότερο βήμα πριν από κάθε αίτηση πολιτογράφησης είναι η ορθή αποσαφήνιση της κατηγορίας στην οποία υπάγεται ο ενδιαφερόμενος. Από αυτό εξαρτάται αν απαιτείται ΠΕΓΠ, ποια δικαιολογητικά πρέπει να συγκεντρωθούν, ποίων ετών φορολογικά στοιχεία πρέπει να προσκομισθούν και με ποιον τρόπο θα οργανωθεί σωστά ο φάκελος.

Το Δικηγορικό μας Γραφείο, με πολυετή εμπειρία σε υποθέσεις πολιτογράφησης, αναλαμβάνει την αξιολόγηση κάθε περίπτωσης, την ορθή υπαγωγή στην κατάλληλη κατηγορία, την προετοιμασία του φακέλου και τον συντονισμό όλων των απαιτούμενων ενεργειών έως την ολοκλήρωση της διαδικασίας.