Ν. 5275/2026: νέο πλαίσιο για τη νόμιμη μετανάστευση – βασικές αλλαγές

Τελευταία ενημέρωση: 18/02/2026

Ο Ν. 5275/2026 δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Α’ 17/06-02-2026 και συγκροτεί επικαιροποιημένο πλαίσιο για τη νόμιμη μετανάστευση, με παρεμβάσεις σε άδειες διαμονής, διαδικασίες απασχόλησης πολιτών τρίτων χωρών, καθεστώτα υψηλής ειδίκευσης, καθώς και ζητήματα διαφάνειας/εποπτείας σε επιμέρους πεδία. Παράλληλα, περιλαμβάνει ρυθμίσεις ενσωμάτωσης της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1233 για την «ενιαία άδεια» (διαμονής και εργασίας) και συναφείς τροποποιήσεις του Κώδικα Μετανάστευσης.

1) Ποιος είναι ο κεντρικός προσανατολισμός των ρυθμίσεων

Σύμφωνα με την επίσημη κατεύθυνση που έχει παρουσιαστεί, ο βασικός στόχος είναι ένα πιο λειτουργικό σύστημα νόμιμης μετανάστευσης: μείωση γραφειοκρατίας και επιτάχυνση διαδικασιών, με παράλληλη διατήρηση αυστηρού πλαισίου έναντι της παρανομίας.

2) Τι αλλάζει στις άδειες διαμονής

Εισάγεται ελάχιστη διάρκεια ισχύος δύο (2) ετών.
Προβλέπεται λογική αυτόματης ανανέωσης για «ασφαλείς» κατηγορίες (ενδεικτικά: εξαρτημένη εργασία).
Διατηρούνται εξαιρέσεις/φραγμοί για λόγους δημόσιας τάξης και ασφάλειας.

3) Διαδικασίες απασχόλησης πολιτών τρίτων χωρών

Στο πεδίο της απασχόλησης, η κατεύθυνση των αλλαγών συνοψίζεται σε:

Απλοποίηση σταδίων μετάκλησης.
Μεγαλύτερη ευελιξία στην αλλαγή εργοδότη (υπό τις προϋποθέσεις του πλαισίου).
Πρόβλεψη fast track διαδικασιών για μεγάλα έργα και στρατηγικές επενδύσεις.

4) Εταιρείες Προσωρινής Απασχόλησης (ΕΠΑ)

Οι Εταιρείες Προσωρινής Απασχόλησης εντάσσονται στους πιθανούς εργοδότες, διευρύνοντας —σε θεσμικό επίπεδο— τις δυνατότητες νόμιμης απασχόλησης πολιτών τρίτων χωρών.

5) Υψηλή ειδίκευση: tech visa, talent visa και Blue Card

Για εργαζόμενους υψηλής ειδίκευσης, αναφέρεται ότι:

Εισάγονται νέες κατηγορίες θεωρήσεων (όπως tech visa και talent visa).
Προβλέπονται απλουστεύσεις σε προξενικές διαδικασίες.
Αυξάνεται η διάρκεια της EU Blue Card.

6) Φοιτητές και σπουδαστές τρίτων χωρών

Άδειες διαμονής ίσης διάρκειας με τις σπουδές.
Δυνατότητα μερικής απασχόλησης, σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο.
Δυνατότητα παραμονής μετά την αποφοίτηση για αναζήτηση εργασίας, υπό τους όρους που προβλέπονται.

7) Ένταξη δικαιούχων διεθνούς προστασίας

Ως προς την ένταξη δικαιούχων διεθνούς προστασίας, δίνεται έμφαση σε κατάρτιση και πρόσβαση στην εργασία (ιδίως σε τομείς με ελλείψεις), με στόχο την ενίσχυση της κοινωνικής και οικονομικής ένταξης.

8) Συνεργασία με τρίτες χώρες

Προωθείται η λογική διμερών συμφωνιών με χώρες προέλευσης, τόσο για νόμιμη κινητικότητα εργαζομένων όσο και για συνεργασία σε ζητήματα επιστροφών και αντιμετώπισης της παράνομης μετανάστευσης.

9) Πλαίσιο λειτουργίας ΜΚΟ

Σε επίπεδο πλαισίου λειτουργίας ΜΚΟ, τονίζεται:

Ενίσχυση της διαφάνειας.
Αυστηροποίηση ποινικών κυρώσεων σε περιπτώσεις εμπλοκής σε διακίνηση.
Κατάργηση προνομιακών συνεργασιών, με έμφαση στη σύναψη συμβάσεων μέσω διαγωνιστικών διαδικασιών.

Ποιοι επηρεάζονται στην πράξη

Οι αλλαγές έχουν πρακτικό ενδιαφέρον ιδίως για:

Πολίτες τρίτων χωρών που αιτούνται ή ανανεώνουν άδεια διαμονής,
Εργοδότες που σχεδιάζουν μετάκληση/απασχόληση,
Εργαζόμενους υψηλής ειδίκευσης (Blue Card και ειδικές θεωρήσεις),
Φοιτητές τρίτων χωρών και οικογένειες που οργανώνουν νόμιμη εγκατάσταση,
Φορείς που δραστηριοποιούνται σε πεδία ένταξης και συνεργασίας με δημόσιες αρχές.

Συμπέρασμα

Ο Ν. 5275/2026 επιχειρεί να αναμορφώσει κρίσιμα σημεία της νόμιμης μετανάστευσης, συνδέοντας την ταχύτερη διοικητική λειτουργία με σαφέστερους κανόνες, ειδικές κατηγορίες κινητικότητας και ενσωμάτωση ενωσιακών απαιτήσεων.

Σημαντικό: Η ορθή υπαγωγή κάθε περίπτωσης εξαρτάται από τη συγκεκριμένη κατηγορία άδειας, τα πραγματικά δεδομένα και τυχόν εξαιρέσεις δημόσιας τάξης/ασφάλειας. Πριν από κρίσιμες ενέργειες, είναι σκόπιμο να προηγείται στοχευμένος νομικός έλεγχος.

Σχετικές υπηρεσίες:

Για πρακτική καθοδήγηση γύρω από τις άδειες διαμονής και το καθεστώς νόμιμης παραμονής, δείτε Άδεια Παραμονής στην Ελλάδα .
Σε περιπτώσεις όπου το ζήτημα συνδέεται με μακροχρόνια εγκατάσταση, οικογενειακή κατάσταση ή σχεδιασμό μόνιμης παραμονής, δείτε επίσης Δίκαιο Ιθαγένειας .

Το παρόν αποτελεί ενημερωτικό περιεχόμενο και δεν συνιστά νομική συμβουλή. Για εξατομικευμένη αξιολόγηση, απαιτείται εξέταση των πραγματικών δεδομένων και των εφαρμοστέων διατάξεων.